Μετάβαση στο περιεχόμενο
Ιστορίες από τους χώρους όπου δουλεύουμε.Τεύχος 01 · Φθινόπωρο 2026RSS
ΓΡΑΦΕΙΑΚΗΣπεριοδικό για τον χώρο εργασίας
Κουλτούρα εργασίας

Τηλεργασία από τα ελληνικά νησιά: η βίζα, το ίντερνετ, ο χειμώνας

Η εικόνα είναι γνωστή: λάπτοπ, καφενείο, θάλασσα. Η πραγματικότητα έχει περισσότερες παραμέτρους: έναν νόμο με συγκεκριμένους όρους, ένα δίκτυο που δεν είναι παντού ίδιο και έναν χειμώνα που αλλάζει το νησί.

Σχέδιο: ορίζοντας με νησιά και ήλιο, μπροστά μια καρέκλα καφενείου και ένα τραπεζάκιΑΙΓΑΙΟ · ΤΗΛΕΡΓΑΣΙΑ
Σχέδιο της σύνταξης: ορίζοντας με νησιά και ήλιο, μπροστά μια καρέκλα καφενείου και ένα τραπεζάκι με λάπτοπ.
Με λίγα λόγια

Πολίτες εκτός ΕΕ μπορούν να δουλεύουν από ελληνικό νησί με τη βίζα ψηφιακών νομάδων (άρθρο 68 ν. 5038/2023), αν έχουν τουλάχιστον €3.500 καθαρό μηνιαίο εισόδημα από εργοδότες ή πελάτες εκτός Ελλάδας. Η βίζα διαρκεί έως 12 μήνες και μπορεί να γίνει άδεια διαμονής 2 ετών. Οι πολίτες της ΕΕ δεν χρειάζονται βίζα, αλλά όλοι πρέπει να προσέξουν τον κανόνα των 183 ημερών για τη φορολογική κατοικία.

Το καλοκαίρι του 2020, όταν η τηλεργασία έγινε από εξαίρεση κανόνας για εκατομμύρια ανθρώπους στην Ευρώπη, η Ελλάδα βρέθηκε ξαφνικά σε μια νέα θέση. Δεν ήταν πια μόνο προορισμός διακοπών. Ήταν ένα μέρος όπου θα μπορούσε κανείς να δουλεύει. Έναν χρόνο μετά, το 2021, η χώρα θεσμοθέτησε ειδική άδεια για τους λεγόμενους ψηφιακούς νομάδες.

Αυτό το κείμενο εξηγεί τι ισχύει σήμερα, τον Οκτώβριο του 2026, για όποιον σκέφτεται να δουλέψει από ένα ελληνικό νησί. Είναι γραμμένο για ενημέρωση, όχι ως νομική ή φορολογική συμβουλή. Οι κανόνες αλλάζουν, και πριν από κάθε απόφαση χρειάζεται επικοινωνία με το αρμόδιο προξενείο ή με δικηγόρο.

Πρώτα: ποιον αφορά η βίζα

Η βίζα ψηφιακών νομάδων αφορά πολίτες τρίτων χωρών, δηλαδή εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ένας Γερμανός, μια Ιταλίδα ή ένας Ολλανδός δεν χρειάζονται βίζα για να ζήσουν και να δουλέψουν από τη Νάξο. Τους καλύπτει η ελεύθερη κυκλοφορία στην ΕΕ, με τις διατυπώσεις εγγραφής που ισχύουν για διαμονή άνω των τριών μηνών. Το ίδιο ισχύει, φυσικά, για τους Έλληνες που μετακομίζουν από την Αθήνα στη Σύρο.

Η βίζα ψηφιακών νομάδων, όπως ισχύει

Η άδεια θεσπίστηκε με τον ν. 4825/2021. Σήμερα προβλέπεται στο άρθρο 68 του Κώδικα Μετανάστευσης (ν. 5038/2023). Ο Κώδικας κωδικοποιήθηκε εκ νέου το 2026, οπότε η αρίθμηση των άρθρων μπορεί να έχει αλλάξει. Τα βασικά:

Τα βασικά της άδειας, σε μια ματιά

  • Ποιος: μισθωτοί, ελεύθεροι επαγγελματίες ή αυτοαπασχολούμενοι από τρίτες χώρες που δουλεύουν εξ αποστάσεως για εργοδότες ή πελάτες εκτός Ελλάδας.
  • Εισόδημα: τουλάχιστον €3.500 τον μήνα. Για τους μισθωτούς, καθαρά, μετά τους φόρους στη χώρα όπου παρέχεται η εργασία. Προσαύξηση 20% για σύζυγο ή σύντροφο και 15% για κάθε παιδί. Παράδειγμα: για ζευγάρι με ένα παιδί, €3.500 + €700 + €525 = €4.725 τον μήνα.
  • Βίζα: εθνική θεώρηση εισόδου έως 12 μήνες, από το ελληνικό προξενείο.
  • Άδεια διαμονής: αν οι προϋποθέσεις εξακολουθούν να ισχύουν, άδεια διαμονής 2 ετών. Η αίτηση γίνεται πριν λήξει η βίζα, στη Διεύθυνση Αλλοδαπών και Μετανάστευσης της Αποκεντρωμένης Διοίκησης. Τα μέλη της οικογένειας παίρνουν αντίστοιχες άδειες.
  • Περιορισμός: ο αιτών δηλώνει ότι δεν θα εργαστεί για εργοδότη με έδρα στην Ελλάδα. Τα μέλη της οικογένειας δεν μπορούν να εργαστούν στην Ελλάδα.

Τι άλλαξε το 2026. Ο ν. 5275/2026 (ΦΕΚ Α΄ 17, 6 Φεβρουαρίου 2026) τροποποίησε τον Κώδικα Μετανάστευσης. Σύμφωνα με νομικούς οδηγούς που δημοσιεύτηκαν μετά την ψήφισή του, δεν είναι πια δυνατό να μπει κανείς στη χώρα ως τουρίστας και να κάνει αίτηση από μέσα. Χρειάζεται πρώτα η εθνική θεώρηση (τύπου D) από προξενείο. Δεν έχουμε δει την ακριβή διάταξη. Ελέγξτε το με το προξενείο πριν ταξιδέψετε.

Για την ασφάλιση υγείας, οι περισσότεροι οδηγοί αναφέρουν ότι απαιτείται ιδιωτική ασφάλιση. Το κείμενο του άρθρου που διαβάσαμε δεν το αναφέρει ρητά, οπότε επιβεβαιώστε το με το προξενείο. Δεν αναφέρουμε τέλη για την άδεια διαμονής, γιατί οι πηγές δίνουν αντιφατικά ποσά. Για τη θεώρηση εισόδου, η ίδια διάταξη αναφέρει τέλος €75.

Το ζήτημα των 183 ημερών

Εδώ βρίσκεται η παγίδα που οι περισσότεροι αγνοούν. Σύμφωνα με τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (άρθρο 4), όποιος μένει στην Ελλάδα περισσότερες από 183 ημέρες συνολικά μέσα σε οποιοδήποτε δωδεκάμηνο θεωρείται φορολογικός κάτοικος Ελλάδας από την πρώτη μέρα. Η εξαίρεση του νόμου αφορά διαμονή για τουρισμό, θεραπεία ή παρόμοιους ιδιωτικούς σκοπούς και δεν φαίνεται να καλύπτει την εργασία.

Με άλλα λόγια, μια άδεια διαμονής δύο ετών μπορεί να σας κάνει φορολογικό κάτοικο Ελλάδας. Τι σημαίνει αυτό για εσάς εξαρτάται από τη χώρα προέλευσης και από τις συμβάσεις αποφυγής διπλής φορολογίας. Είναι ερώτηση για λογιστή, όχι για περιοδικό.

Και το 50% της έκπτωσης φόρου; Συχνά διαβάζει κανείς ότι οι ψηφιακοί νομάδες δικαιούνται τη μείωση 50% του φόρου εισοδήματος για 7 χρόνια, του άρθρου 5Γ του ΚΦΕ. Αυτό είναι παραπλανητικό. Η διάταξη αφορά όσους μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα για να εργαστούν σε ελληνική επιχείρηση ή μόνιμη εγκατάσταση (ή, μετά από τροποποίηση, για να ξεκινήσουν ατομική επιχείρηση στην Ελλάδα), και έχει συγκεκριμένους όρους προηγούμενης κατοικίας. Ένας ψηφιακός νομάδας που δουλεύει αποκλειστικά για ξένους πελάτες δεν καλύπτεται προφανώς.

Το ίντερνετ: τι λένε τα στοιχεία

Η ερώτηση που κάνουν όλοι πριν κλείσουν εισιτήριο είναι «έχει καλό ίντερνετ;». Η απάντηση εξαρτάται από το νησί, το χωριό, ακόμη και τον δρόμο. Τα πιο πρόσφατα στοιχεία της ΕΕ, από την έκθεση Digital Decade 2026 για την Ελλάδα με δεδομένα του 2025, δίνουν τη γενική εικόνα:

Ελλάδα 2025ΕΕ 2025
Κάλυψη δικτύων πολύ υψηλής χωρητικότητας (gigabit)59,8%85,5%
Κάλυψη 5G99,5%96,8%

Η Ελλάδα έκανε μεγάλο άλμα στο gigabit, από 46,1% το 2024, αλλά μένει αρκετά πίσω από τον μέσο όρο της ΕΕ. Στο 5G είναι πάνω από τον μέσο όρο. Η έκθεση σημειώνει όμως ότι οι αραιοκατοικημένες περιοχές έχουν πολύ χαμηλή κάλυψη και ότι το χάσμα ανάμεσα σε πόλη και ύπαιθρο είναι μεγάλο.

Στην πράξη: σε ένα μεγάλο νησί, στη χώρα ή στο λιμάνι, η σύνδεση είναι συνήθως επαρκής για βιντεοκλήσεις. Σε ένα απομονωμένο σπίτι στην ενδοχώρα μπορεί να μην είναι. Μια δορυφορική λύση, όπως το Starlink που διατίθεται στην Ελλάδα από το 2023, είναι εναλλακτική. Ελέγξτε τις τρέχουσες τιμές και τη διαθεσιμότητα στον πάροχο. Και ζητήστε από τον ιδιοκτήτη ένα speed test πριν νοικιάσετε, όχι μετά.

Ο χειμώνας

Η εικόνα του ψηφιακού νομάδα στο νησί είναι σχεδόν πάντα καλοκαιρινή. Η εμπειρία του όμως, αν μείνει πάνω από μια σεζόν, κρίνεται τον χειμώνα. Σε πολλά νησιά, ειδικά στις Κυκλάδες, η ζωή αλλάζει ριζικά μετά τον Οκτώβριο:

  • τα δρομολόγια των πλοίων αραιώνουν και οι κακοκαιρίες μπορεί να τα ακυρώσουν·
  • πολλά μαγαζιά, εστιατόρια και καφέ κλείνουν ως την άνοιξη·
  • τα σπίτια των νησιών, χτισμένα για το καλοκαίρι, συχνά δεν έχουν καλή μόνωση ή κεντρική θέρμανση·
  • η κοινωνική ζωή μικραίνει σε έναν κύκλο μόνιμων κατοίκων.

Τίποτα από αυτά δεν είναι λόγος να μην πάει κανείς. Είναι όμως λόγος να επισκεφτεί το νησί τον Φεβρουάριο πριν δεσμευτεί για έναν χρόνο. Και να αναρωτηθεί αν θέλει ένα νησί με πληθυσμό όλο τον χρόνο, ένα από τα μεγαλύτερα με πανεπιστήμιο, νοσοκομείο και καθημερινή σύνδεση, αντί για το πιο φωτογενές.

Η ελληνική πλευρά της ιστορίας

Για τους ίδιους τους Έλληνες, η τηλεργασία είναι λιγότερο διαδεδομένη απ’ όσο νομίζουμε. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το 2025, όπως τα μετέδωσε το Euronews, μόλις το 2,3% των απασχολούμενων στην Ελλάδα δούλευε συνήθως από το σπίτι, έναντι 8,8% στην ΕΕ. Η Ελλάδα είναι από τις χώρες με τα χαμηλότερα ποσοστά στην Ευρώπη.

Για όσους έχουν συμφωνήσει τηλεργασία με τον εργοδότη τους, ο ν. 4808/2021 βάζει ένα σαφές πλαίσιο. Τον εξοπλισμό και τα κόστη τα καλύπτει ο εργοδότης, η παρακολούθηση μέσω κάμερας απαγορεύεται και κατοχυρώνεται το δικαίωμα αποσύνδεσης εκτός ωραρίου. Ο νόμος δεν λέει πού βρίσκεται το σπίτι. Μπορεί να είναι στην Κυψέλη ή στην Τήνο, αρκεί να το έχετε συμφωνήσει με τον εργοδότη.

Το καφενείο ως γραφείο

Μένει κάτι που δεν μετριέται: η κουλτούρα. Στα ελληνικά νησιά το καφενείο είναι εδώ και γενιές ο τόπος όπου γίνονται οι δουλειές του χωριού. Εκεί κλείνονται συμφωνίες, μοιράζονται νέα, διαβάζεται η εφημερίδα. Ο ψηφιακός νομάδας με το λάπτοπ στο τραπεζάκι δεν είναι τόσο ξένος σε αυτή την παράδοση όσο φαίνεται. Είναι όμως φιλοξενούμενος. Ένας καφές δεν αγοράζει τέσσερις ώρες πρίζα τον Αύγουστο, όταν το μαγαζί έχει ουρά.

Για το πώς στήνει κανείς ένα πραγματικό γραφείο σε ένα σπίτι με πολύ ήλιο, σε νησί ή σε πόλη, διαβάστε το κείμενό μας για το ελληνικό διαμέρισμα. Για τη μικρή, φορητή εκδοχή, δείτε το home office σε 10–20 m².

Πηγές

  1. Taxheaven: Ν. 5038/2023 (Κώδικας Μετανάστευσης), άρθρο 68: Ψηφιακοί νομάδες
  2. Taxheaven: Ν. 4172/2013 (ΚΦΕ), άρθρο 4: Φορολογική κατοικία
  3. Taxheaven: Ν. 4172/2013 (ΚΦΕ), άρθρο 5Γ
  4. Expat Law (νομική εταιρεία): Greece residence permits: changes in 2026
  5. EY Ελλάδος: Ν. 5275/2026: μεταναστευτική πολιτική
  6. Συμβούλιο της ΕΕ: Digital Decade 2026: country report Greece
  7. Euronews (στοιχεία Eurostat 2025): Working from home in Europe: why your chances vary so much
  8. Taxheaven: Ν. 4808/2021, άρθρο 67: Τηλεργασία